Het boek, Bernhard, een verborgen geschiedenis, voegt nieuwe, interessante informatie toe aan het leven van wijlen Z.K.H. Prins Bernhard. De schrijfster Annejet van der Zijl heeft het aangedurfd om de jeugd en de eerste jaren van de Prins in Nederland en de ballingschap in Engeland op een evenwichtige en informatieve wijze te belichten. Zij plaatst het leven van Prins Bernhard messcherp in het perspectief van de voorschrijdende geschiedenis en voegt nieuwe elementen toe aan datgene wat reeds bekend is over de vader van Koningin Beatrix. Het boek gaat over het bewogen leven van de Prins gedurende de twee wereldoorlogen, zijn jeugd, relatie met zijn ouders en broer, de komst naar Nederland en de periode na de Tweede Wereldoorlog. Het geeft een gedetailleerd beeld op het milieu waaruit Prins Bernhard is voortgekomen.

Prins Bernhard Leopold Frederik Everhard Julius Coert Karel Godfried Pieter is geboren in het Duitse Jena op 29 juni 1911 als eerste telg van de grafelijke familie Von Lippe-Biesterveld. De familie ontving midden in de Eerste Wereldoorlog van de oom van Prins Bernhard, regerend Vorst Leopold IV zur Lippe van het Duitse mini-staatje Lippe, de toestemming voortaan de titel prins of prinses te voeren. De familienaam veranderde door de prinselijke promotie in Zur Lippe-Biesterfeld; een lang gekoesterde wens van Bernhards vader Bernhard senior en moeder Armgard. Het gezin, dat later werd uitgebreid met de geboorte van Prins Aschwin, bewoonde het landgoed Reckenwalde bij Woynowo wat nu net ten oosten van de Oder in Polen ligt en destijds in het Duitse Keizerrijk. Het gezin beleefde moeilijke financiële jaren direct na de Eerste Wereldoorlog nadat de Duitse Keizer Wilhelm II naar Nederland vluchtte, de Weimar republiek werd uitgeroepen en alle Duitse vorsten hun wereldlijke macht verloren. Pas in 1924 keerde het tij na steun van Amerikaanse en Britse zijde voor het bijna bankroete Duitsland. Dat was de tijd dat de Prinsen Bernhard en Aschwin eerst naar de middelbare school in Züllichau nabij Woynowo gingen. De studietijd in München en Lausanne, Bernhards omgang met het Nationaal Socialisme in Duitsland en zijn latere baan bij IG Farben in Parijs worden uitgebreid behandeld.

Ook de kennismaking met Prinses Juliana en Koningin Wilhelmina tijdens de Olympische Winterspelen in Garmisch-Partenkirchen in 1936 komt natuurlijk aan de orde. En zo voert het boek de lezer mee naar de voor vele Nederlanders bekendere periode van het leven van Prins Bernhard, namelijk dat van echtgenoot van de latere Koningin Juliana en de vader van het gezin dat zoveel jaren Paleis Soestdijk bewoonde. Zijn rol in de Tweede Wereldoorlog levert weinig nieuwe details op die nog niet bekend waren.

Controversiële onderwerpen worden in het boek niet uit de weg gegaan en worden op een open wijze belicht. Voor degenen die geïnteresseerd zijn in de achtergronden van het leven van Prins Bernhard is het boek een aanrader. De diverse boeken die inmiddels over het leven van de Prins na zijn dood in 2004 zijn verschenen geven steeds meer facetten van het leven van Bernhard bloot. Zolang dat met respect gebeurt is dat een prima zaak en past het bij de afronding van de geschiedschrijving over Prins Bernhard. 

Bert Blaauw